Luteina i zeaksantyna a jej wpływ na widzenie

Suche powietrze, zadymione pomieszczenia, złe oświetlenie czy promieniowanie UV to tylko jedne z czynników, które negatywnie wpływają na oczy. Chcesz zadbać o prawidłową jakość oraz ostrość widzenia? W Twojej diecie powinna więc znaleźć się luteina i zeaksantyna – działania obu związków nie da się zastąpić!

Luteina a wzrok – co to jest?

Dla wielu osób to inna nazwa progesteronu, czyli damskiego hormonu. Istnieje jednak również druga substancja o takim samym nazewnictwie, ale innym zastosowaniu. Co to jest luteina? W przypadku wzroku chodzi o żółto-pomarańczowy barwnik należący do grupy karotenoidów. Gromadzi się w soczewce i co najważniejsze plamce żółtej odpowiedzialnej za ostre i barwne widzenie o wysokiej rozdzielczości.

Organizm nie produkuje jej samodzielnie, dlatego odpowiednia dieta dla oczu lub suplementacja w tym przypadku jest niezbędna. Szczególnie ważne są zielone i żółte warzywa, niektóre owoce, nasiona strączkowe oraz zboża.

Naturalnym źródłem luteiny dla oczu są:

  • warzywa: sałata, jarmuż, szpinak, brokuł, cukinia (ze skórą), papryka, brukselka, natka pietruszki, por, kukurydza, dynia, kapusta, groszek, marchew.
  • owoce: mango, papaja, agrest, nektarynki, maliny, jeżyny.
  • i wiele innych.

Warto wiedzieć:
Zbyt długa obróbka np. gotowanie czy siekanie może doprowadzić do utraty właściwości luteiny [1].

Luteinę można także znaleźć w kurzych żółtkach, ale aby dostarczyć odpowiednią jej ilość organizmowi, dziennie trzeba byłoby jeść ich aż 15[2]. Łatwo rozpuszcza się w tłuszczach, więc warto łączyć składniki z masłem, olejem lub oliwą. Palenie papierosów, picie alkoholu, guma guar, pektyna czy alginiany negatywnie wpływają na jej przyswajanie [3].

Działanie luteiny – właściwości

W przypadku luteiny działanie ma charakter ochronny – powoduje, że oczy są w mniejszym stopniu narażone na atak wolnych rodników oraz silne promieniowanie UV. Przypomina nieco filtr, który broni wzrok przed wszelkimi zagrożeniami z zewnątrz. Spowalnia również proces starzenia się narządu wzroku. Odpowiada głównie za ostrość widzenia, rozpoznawanie kontrastów, kształtów oraz kolorów.

Luteina – właściwości:

  • przeciwutleniające (blokuje wolne rodniki),
  • filtrujące (ogranicza działanie promieniowania UV).

Warto wiedzieć:
Według rekomendacji Towarzystwa Chorych na Zwyrodnienie Plamki Żółtej 6 mg luteiny na oczy to minimalna dzienna dawka.

Niedobór może doprowadzić do zwyrodnienia plamki żółtej, a w konsekwencji pogorszenia widzenia.

Zeaksantyna – jaka jest definicja?

Podobnie, jak w przypadku luteiny, która jest bliźniaczym związkiem chemicznym (izomerem), można ją znaleźć w siatkówce oka, a przede wszystkim plamce żółtej. Zeaksantyna również decyduje o prawidłowym oraz wyraźnym widzeniu. Działanie tego związku organicznego ma jednak szersze znaczenie, ponieważ chroni przed nowotworami, udarem mózgu i schorzeniami układu krążenia. Pozytywnie wpływa na skórę oraz spowalnia proces starzenia się [4]. Ciało ludzkie samo nie wytwarza zeaksantyny, więc suplementacja w połączeniu z dietą jest niezbędna dla prawidłowego i zdrowego funkcjonowania.

Źródła zeaksantyny pochodzenia naturalnego:

  • warzywa: pomidory, papryka, kukurydza, dynia, sałata, jarmuż, rukola, szpinak, groszek, brokuły, cukinia (ze skórą).
  • owoce: arbuz, papaja, jagody goji.
  • i inne: np. żółtko [5].

W przypadku zeaksantyny działanie jest lepiej zauważalne, gdy konkretne produkty ją zawierające są podawane w asyście tłuszczy. Wybrane warzywa i owocowe warto gotować albo mocno rozdrabniać.

Właściwości zeaksantyna – działanie

Dostarczanie organizmowi zeaksantyny jest wskazane nie tylko osobom starszym, ale także zawodowym kierowcom czy pracownikom. Dbanie o dietę spowalnia proces starzenia się oczu oraz chroni przed zwyrodnieniem plamki żółtej.

Zeaksantyna – działanie:

  • filtracja promieniowanie UV i światła niebieskiego – chroni nie tylko przed promieniami słońca, ale także światłem emitowanym przez komputery, telewizory i telefony.
  • wykrywanie i likwidowanie wolnych rodników, które powodują starzenie się wzroku – działanie antyoksydacyjne.

Warto wiedzieć:
Rekomendowana dawka zeaksantyny to 0,75 miligrama na 1 kg masy ciała[6].

Połączenie właściwości luteiny i zeaksantyny to sposób na uzyskanie naturalnej ochrony wzroku bez żadnego wysiłku. Badania nie potwierdziły, aby zbyt częste jej przyjmowanie miałoby negatywnie wpływać na zdrowie oraz samopoczucie.

1.https://www.medonet.pl/zdrowie,luteina-na-oczy,artykul,1734869.html
2.https://www.doz.pl/czytelnia/a14366-Luteina_a_prawidlowy_wzrok._Jak_luteina_dziala_na_oczy
3.https://stronazdrowia.pl/luteina-na-oczy-wzmacnia-wzrok-i-zmniejsza-ryzyko-rozwoju-zwyrodnienia-plamki-zoltej-oka-sprawdz-zrodla-i-wlasciwosci-zdrowotne/ar/c14-14376371
4.https://www.doz.pl/czytelnia/a15999-Zeaksantyna__w_jakich_produktach_mozna_ja_znalezc_Zeaksantyna_a_zdrowie_oczu
5. https://www.wapteka.pl/blog/artykul/zeaksantyna-na-co-pomaga-w-jakich-produktach-mozna-ja-znalezc-i-kto-moze-ja-zazywac
6. https://www.wapteka.pl/blog/artykul/zeaksantyna-na-co-pomaga-w-jakich-produktach-mozna-ja-znalezc-i-kto-moze-ja-zazywac
więcej

Blefaroplastyka – koretka i plastyka powiek górnych i dolnych

Plastyka powiek górnych lub dolnych to powszechnie wykonywany w ostatnich latach zabieg chirurgiczny, który pozwala nadać powiekom pożądany kształt....
więcej

Czym jest plamka żółta i jakie pełni funkcje? 

Plamka żółta odpowiada za ostrość widzenia. Patologie w tym obszarze zwykle dają o sobie znać pod postacią różnych zaburzeń...
więcej

Test Amslera – test plamki żółtej

Jak pokazuje praktyka okulistyczna, wielu Pacjentów nigdy nie słyszało o teście Amslera, który jest prostym i nieinwazyjnym badaniem wynalezionym...
więcej

Iniekcje doszklistkowe – zastrzyk do oka

Wielu Pacjentów klinik okulistycznych nie wie, czym są iniekcje doszklistkowe. Otóż najprościej mówiąc, są to zastrzyki do gałki ocznej,...
więcej

Jak widzą osoby z wadami wzroku?

Pacjenci z różnymi wadami wzroku w inny sposób odbierają rzeczywistość. U jednych przedmioty znajdujące się blisko są niewyraźne, a...

X
Odbierz