Zaćma wtórna. Objawy, przyczyny, leczenie

18 kwietnia 2023

Zaćma wtórna to rodzaj katarakty występujący u pacjenta, który był już poddany operacji usunięcia zaćmy, jednak po upływie pewnego czasu pojawiło się powikłanie w postaci ponownego zamglenia widzenia i zmętnienia tylnej torebki soczewki oka. Wtórna zaćma może być jednak skutecznie leczona nawet po wielu latach od zabiegu przeprowadzonego po raz pierwszy. Sprawdź, kiedy pojawia się zaćma wtórna, jakie są jej objawy oraz przyczyny i czym jest kapsulotomia, która stanowi kluczowe działanie w odzyskaniu wzroku u choroby cierpiącej na tę chorobę. 

Co to jest zaćma wtórna?

Zaćma o charakterze wtórnym jest chorobą oczu, która pojawia się w oku po operacji zaćmy, która przeprowadzana była wcześniej. Dochodzi wówczas do ponownego zamglenia i zmętnienia torebki tylnej soczewki, która podczas pierwszego zabiegu nie jest naruszana. Katarakta wtórna nie jest z technicznego punktu widzenia tą samą przypadłością, co zaćma pierwotna. Przy schorzeniu wtórnym zmętnienie nie jest umiejscowione w samej soczewce, ale w pozostałościach po niej, tzn. w torebce tylnej soczewki, którą pozostawia się, aby podtrzymywała nową soczewkę w odpowiednim miejscu.

Wtórna zaćma może pojawić się już kilka tygodni od usunięcia katarakty pierwotnej. Jednak bywa też, że pojawia się po kilku latach od zabiegu.

Zaćma wtórna — przyczyny i objawy

Z jakich jeszcze powodów poza powikłaniami może pojawić się zaćma wtórna? Przyczyny to poza powikłaniami po operacji zaćmy, takimi jak uszkodzenie torebki tylnej soczewki np. wystąpienie infekcje wewnętrzne oka. Wśród innych przyczyn można wyróżnić różne dolegliwości metaboliczne i choroby, takie jak cukrzyca, niedoczynność przytarczyc czy atopowe zapalenie skóry. 

Do rozwoju zaćmy wtórnej może też dojść u osób z wadami wzroku, takimi jak krótkowzroczność czy wrodzone wady siatkówki. Zaćma wtórna pojawia się też niekiedy na skutek doznania urazów oka, różnych infekcji oraz zapaleń lub na skutek bezpośrednich komplikacji pooperacyjnych. Katarakta wtórna może wystąpić z powodu sztucznej soczewki wszczepionej podczas zabiegu fakoemulsyfikacji. 

Objawy zaćmy wtórnej to głównie niewyraźne i zamglone widzenie, które pogarsza się przy słabszym oświetleniu. W wyniku powstawania zaćmy wtórnej chorzy odczuwają też zniekształcone widzenie barw oraz kształtów, a także widzenie podwójne w jednym oku. Pogarsza się również ostrość widzenia.

Na czym polega zabieg usunięcia zaćmy wtórnej za pomocą kapsulotomii?

Niestety widzenia w przypadku zaćmy wtórnej nie można poprawić poprzez zastosowanie odpowiednich kropli, leczenia farmakologicznego okularów czy soczewek korekcyjnych. Działaniem stosowanym w leczeniu zaćmy wtórnej jest zabieg kapsulotomii tylnej. To procedura całkowicie bezbolesna. Zabieg trwa kilkanaście sekund. 

Jak wygląda zabieg kapsulotomii i kto go przeprowadza? Zabieg wykonuje się w warunkach ambulatoryjnych w pozycji siedzącej. To działania, w których wykorzystuje się nowoczesne lasery neodymowo-yagowe (YAG). Dzięki nim możliwe jest wykonanie niedużego otworu w tylnej torebce soczewki (stąd nazwa kapsulotomia tylna). Jest to skuteczny zabieg, który umożliwia natychmiastową poprawę widzenia. Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu miejscowym.

Aby skutecznie pożegnać się ze schorzeniem, jakim jest zaćma wtórna, zalecenia po zabiegu są równie ważne, jak sam jego przebieg. Do kilku godzin po zabiegu może wystąpić niewyraźne widzenie, a także nadwrażliwość na światło. Przez kilka dni zaleca się  też wypoczynek i zakładanie okularów przeciwsłonecznych. Kilkudniowa przerwa w obowiązkach zawodowych to dobry pomysł w sytuacji, kiedy usuwana była zaćma. Zwolnienie lekarskie w tym przypadku wystawione zostanie bez żadnego problemu.

Leczenie katarakty – czy zaćma wtórna może się powtórzyć?

Wiele osób borykających się z chorobami oczu zastanawia się, czy może powrócić nie tylko katarakta pierwotna, ale też zaćma wtórna. Leczenie takich sytuacji się zdarza i zaćma wtórna może pojawić się ponownie, choć występuje to bardzo rzadko. Można wykonać wówczas zabieg laserowy, który przebiega podobnie, jak w przypadku pierwszego usuwania katarakty wtórnej.

Nieleczona zaćma może prowadzić do poważnych powikłań, włącznie z utratą wzroku. W profilaktyce zaćmy wtórnej niezwykle ważne jest regularne odwiedzanie okulisty. Jeżeli jednak wyraźnie u danej osoby występują objawy zaćmy, należy udać się do specjalisty chorób oczu i podjąć właściwe leczenie. Po zakwalifikowaniu do zabiegu Pacjenta możliwe jest przeprowadzenie zabiegu laserowego w sposób szybki i skuteczny.

Najczęściej zadawane pytania

Najczęstsze objawy zaćmy wtórnej to zniekształcone i podwójne widzenie, niedokładne widzenie barw i kształtów czy widzenie niewyraźne.

Niestety zaćmy wtórnej nie można powstrzymać za pomocą środków farmakologicznych ani szkieł korekcyjnych. Skuteczną i bezpieczną metodą leczenia jest laserowy zabieg usunięcia zaćmy.

więcej

Dieta, higiena i nawyki – dowiedz się, jak dbać o oczy każdego dnia

17 kwietnia 2026
Długie godziny spędzane przed komputerem i ekranami urządzeń mobilnych sprawiają, że coraz więcej osób odczuwa zmęczenie oczu, któremu często...
więcej

Czy to tylko zmęczenie? Jak rozpoznać przewlekły zespół suchego oka?

16 kwietnia 2026
Zespół suchego oka to problem, który często bywa mylony ze zwykłym zmęczeniem oczu. W rzeczywistości jednak to schorzenie okulistyczne,...
więcej

Ból oka – przyczyny, rodzaje i najczęstsze schorzenia. Kiedy iść do lekarza?

14 kwietnia 2026
Ból oka to sygnał alarmowy, którego nie należy ignorować. Może wynikać z przejściowych problemów, takich jak zmęczenie czy wielogodzinna...
więcej

Pieczenie, piasek pod powiekami i zaczerwienienie, czyli najczęstsze objawy suchego oka

13 kwietnia 2026
Suche, zmęczone i zaczerwienione oczy, np. po długim dniu pracy przed monitorem i w klimatyzowanym pomieszczeniu, to dziś coraz...
więcej

Ile trwa laserowa korekcja wzroku? Jak przebiega rekonwalescencja?

3 kwietnia 2026
Laserowa korekcja wzroku to nowoczesny i szybki zabieg, który trwa najczęściej 20–30 minut. Z kolei sam moment działania lasera...